admin

"สังคมเปลี่ยนแปลงอยู่แล้ว แต่มันต้องเปลี่ยนแปลงไปสู่สังคมที่ดีกว่า ที่มันจะมีความเท่าเทียม เป็นธรรม สันติ เราจำเป็นจะต้องเรียนรู้จากต้นทุนเดิมของเราคืออะไรที่มันมีคุณค่า มีความหมายแล้วก็ตอบโจทย์กับชีวิตของประชาชนและสังคมคืออะไร แล้วกระบวนการที่ต่อยอดการพัฒนาที่มันต่อยอดสร้างสรรค์จากฐานเดิม มันน่าจะมีความยั่งยืน มีความเข้มแข็งกว่า เราจะสร้างความงอกงามจากแผ่นดินมากกว่า กระทั่งเราเริ่มชัดมีประสบการณ์ชัดเจนแล้วเราก็ไปผลักดันกฎหมาย เสนอนโยบาย ทำให้สังคมเปลี่ยนแปลงจากข้างล่าง ไม่ใช่การเปลี่ยนจากข้างบน" ชัชวาล ทองดีเลิศ คือนักพัฒนาคนสำคัญของประเทศไทย มีบทบาทในการขับเคลื่อนการพัฒนาในด้าน วัฒนธรรม ภูมิปัญญา และสิ่งแวดล้อม เขาเติบโตจากสังคมยุคเก่าที่จังหวัดกาญจนบุรี เรียนมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ยุค 6...

"ผมคิดว่าสังคมประชาธิปไตยควรเริ่มต้นบนพื้นฐานของความเท่าเทียมกัน นิสิตนักศึกษาเข้าใจเรื่องสิทธิเสรีภาพดี ผมต้องการให้เขาเรียนรู้เรื่องการมองโลก การมองสังคม การตั้งคำถาม สังคมไทยมีอะไรที่เราตั้งคำถามได้มากกว่านี้อีกหรือไม่ ปัจจุบัน การศึกษาเรื่องสังคมศาสตร์และมุนษยศาสตร์ก้าวหน้ามาก ปัจจุบันมีการพูดถึง โพสต์ฮิวแมน (สภาวะหลังมนุษย์) ความเป็นอมนุษย์ ไกลถึงขนาดมนุษย์ที่ไม่ได้เป็นมนุษย์ หรือเอไอกับมนุษย์กระแสอารมณ์ของคนรวดเร็วมาก เกิดการปะทะกันมากขึ้นทางสื่อโซเชียล" รศ.ดร.มนตรา พงษ์นิล คณบดีคณะรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยพะเยา คือ นักวิชาการหัวก้าวหน้า ถูกดำเนินคดีเพราะการร่วมชุมนุมทางการเมืองอันเป็นความผิดตามพระราชกำหนดการบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน ซึ่งภายหลังศาลพิพากษายกฟ้อง เขาคือบุคคลหนึ่งซึ่งอยู่ในบัญชีรายชื่อที่รัฐกำลังจับตามอง ด้วยแนวคิดก้าวหน้าด้านประวัติศาสตร์...

"น่าน ยุคสมัยก่อนเป็นเขตสีแดง (พื้นที่ที่พรรคคอมมิวนิสต์เข้ามามีอิทธิพลหรือฐานที่มั่น) มีแต่อำเภอเมืองน่าน ที่เป็นสีชมพู นอกจากนั้นเป็นสีแดงทั้งหมด ผมคิดว่า รัฐจัดตั้งตนเองได้ไม่สมบูรณ์ มีเพียงนายอำเภอ ผู้ใหญ่บ้าน กำนัน ครู หมอ ส่วนเจ้าหน้าที่ ป่าไม้ อุทยาน ไม่ค่อยปรากฏตัวเท่าใดนัก สรรพสามิต ก็จับเหล้าเถื่อน ชุมชนจะรู้จักทหาร เราก็จะเห็นทั้งทหารป่าและทหารบ้าน แต่การที่เราเรียนรู้ ความสัมพันธ์ และซนในการอ่านหนังสือ...

"อย่ามองแต่พื้นที่ต้นน้ำ อย่าลืมมิติของพื้นที่กลางน้ำ ปลายน้ำ ซึ่งเป็นพื้นที่แม่น้ำไหลผ่าน แม่น้ำอิงถ้ามองจากมุมสูง เราจะเห็นพื้นที่สีเขียวปกคลุมแม่น้ำที่หายไป ผมเคยนั่งเฮลิคอปเตอร์สำรวจพื้นที่ร่วมกับผู้สื่อข่าว สองฝั่งแม่น้ำอิงไม่เหมือนเดิม มีการทำการเกษตรติดแม่น้ำอิง ปลูกข้าวโพดติดแม่น้ำอิง พื้นที่สีเขียวริมแม่น้ำถูกทำลาย สมัยก่อน มีต้นไม้ มีพืชริมน้ำ ปริมาณน้ำถูกเก็บรักษา ความชุมชื้นถูกเก็บรักษา มันถึงเวลาที่เราต้องฟื้นฟูป่าริมแม่น้ำอิงทั้งหมดหรือยัง มองแม่น้ำอิงอย่ามองเป็นเรื่อง “น้ำ” แต่ต้องห็นพื้นที่ชุมน้ำและองค์ประกอบของแม่น้ำ" นิวัฒน์ ร้อยแก้ว (Niwat Roykaew) คือ...

"อุปสรรคสำคัญของการทำงานในช่วงชีวิตของผมคือ “ความเข้าใจ” ทุกชุมชนมีความเข้าใจแต่มีความเข้าใจที่ไม่ตรงกัน เช่น กรณีของการประกาศเขตอนุรักษ์พันธุ์ปลา จะมีชาวบ้านสองกลุ่มที่ต่อต้านและคัดค้านอยู่เสมอ กลุ่มหนึ่งมองว่า การประกาศเขตอนุรักษ์เป็นการปิดช่องทางการทำมาหากิน ชาวบ้านมองว่าการประกาศเป็นเหมือนกับการบังคับใช้กฎหมายประมงซึ่งถือว่าแรงมาก จุดเปลี่ยนของการทำงานคือการพิสูจน์ การกำหนดเขตพื้นที่ห้ามหาปลาจากชายฝั่ง 300 -500 เมตร เมื่อผ่านเวลา ผ่านฤดูกาล ชาวบ้านจะมองเห็นถึงความเปลี่ยนแปลง พันธุ์ปลามีจำนวนมากขึ้น ปริมาณปลามีจำนวนมากขึ้น ขนาดของปลามีขนาดใหญ่ขึ้น จากชุมชนที่เคยคัดค้านก็กลายเป็นผู้สนับสนุน" ท่ามกลางความเปลี่ยนแปลงแห่งสายน้ำ เนื่องจากนโยบายรัฐบาลอันมุ่งเน้นการบรรลุเป้าหมายโดยให้ความสำคัญกับเศรษฐกิจฐานราก จนมองข้ามระบบนิเวศธรรมชาติ ฝูงปลา...

"ชุมชนสังคมใหม่เกิดขึ้นที่เชียงใหม่ เช่น ชุมชนชาวจีน เรามองสังคมใหม่ที่เกิดขึ้น เหมือนคนไทยไปตั้งรกรากอยู่สหรัฐอเมริกา เราก็มองว่า ไปเป็นโรบินฮู้ด มีประสบการณ์ ญาติเราไปเราอยากไปสักครั้ง แต่ความจริงคนพวกนั้นก็หลบหนีเข้าเมือง หรือในช่วงสถานการณ์วิกฤติเศรษฐกิจในประเทศไทย คนหนุ่มสาว เดินทางไปทำงานที่ออสเตรเลีย เราก็ชื่นชมว่า ญาติพี่น้องของเราไปทำงานแล้วตั้งหลักได้ แต่ความจริงเป็นเรื่องเดียวกันกับการที่คนต่างชาติเข้ามาทำงานในประเทศไทย ประเด็นไม่ได้อยู่ที่ “สังคมบ้านเรารับหรือไม่รับ” แต่อยู่ที่ระบบราชการ ระบบกฎหมาย ที่จะจัดการกับเรื่องนี้ให้เกิดความก้าวหน้า ให้เกิดเป็นประโยชน์ ใช้พลังของเขาเป็นประโยชน์กับเราให้ได้ แล้วรายได้ที่เกิดขึ้นส่วนหนึ่งก็เป็นของเราด้วย...

"กระบวนการทำงานศิลปะของเอเชียต่างกับตะวันตก ศิลปินเอเชียทำงานโดยขาดสติสัมปชัญญะไม่ได้ เปรียบเหมือนงานดนตรีจะมีสุนทรียรมณ์ เช่น งานประติมากรรมพระพุทธรูปร่วมสมัยของอาจารย์นนทิวรรธน์ จันทนะผะ ศิลปินแห่งชาติสาขาประติมากรรม พ.ศ.2546 เริ่มแรกปั้นพระพุทธรูปภายหลังพระพุทธรูปกลายเป็นก้อนหินเพราะศิลปะเข้าข้างในจนแบบฟอร์มเลือนหาย แต่หากเป็นศิลปะตะวันตกรูปแบบปฏิมากรรมจะมีความกระด้าง ศิลปะตะวันตกจะถากออก ศิลปินตะวันตกจะสำแดงพลังทางอารมณ์ (expression) มีการสุมพลัง ถ่ายเทพลัง" สมพงษ์ สารทรัพย์ คือศิลปินยุคบุกเบิกวงการศิลปะของเชียงราย ประสบความสำเร็จในวงการศิลปะตั้งแต่วัยหนุ่ม พ.ศ.2532 รับรางวัลเหรียญทองแดงจิตกรรมบัวหลวง ครั้งที่ 13 พ.ศ.2533 รับรางวัลเหรียญเงินจิตกรรมบัวหลวงครั้งที่...

"ก่อนหน้านี้เราขายข้าวให้กับพ่อค้าภาคกลาง พวกเขารับซื้อและขายต่อให้กับพ่อค้ารายใหญ่เพื่อส่งออกต่างประเทศ สมัยก่อนมีระบบรับจำนำข้าว ระบบประกันราคาข้าว แต่ปัจจุบันตลาดต่างประเทศปิด เราขายข้าวให้กับพ่อค้าเพื่อนำข้าวเข้าโรงสีบรรจุใส่ถุงแล้วส่งกลับมาขายยังบ้านเรา คนบ้านเรากินข้าวภาคกลาง ถ้าเรายังทำแบบเดิมคงมีสภาพย่ำแย่กว่าเดิมแน่นอน ยุคสมัยเปลี่ยนแปลง สมัยก่อนเราเป็นประเทศส่งออกข้าว มีระบบรับจำนำ ระบบประกันราคาข้าว เดี๋ยวนี้ไม่มี เมื่อส่งออกข้าวไม่ได้ ข้าวที่เหลือก็คืออาหารสัตว์เพราะต่างประเทศอย่างเวียดนามเขาครองตลาดผู้ส่งออกข้าวเป็นอันดับหนึ่ง ส่วนประเทศเพื่อบ้าน เช่น ลาว พม่า เขมร เราอาจมองว่าเขาล้าหลังประเทศไทย 20-30 ปี แต่อย่าลืมว่า...

"ผมศึกษาศิลาจารึกอย่างจริงจังและต่อเนื่อง พ.ศ.2559-2560 ผมสำรวจกว๊านพบว่าสิ่งที่ตนเองสันนิษฐานเป็นความจริง ผมเชื่อว่าเมืองพะเยายุคแรกอยู่บริเวณกว๊านพะเยา พงศาวดารโยนกกล่าวถูกต้องเรื่องลักษณะเมืองพะเยา แต่บรรยายตำแหน่งที่ตั้งของเมืองพะเยาผิด ผมสำรวจพื้นที่ภูมิประวัติศาสตร์ ยืนบริเวณดอยด้วนมองดูเมืองกว้างพันวา ยาวพันวา มันเป็นเมืองใหญ่มาก เมืองเก่าเมืองแรกของพะเยาอยู่บริเวณกว๊านพะเยา ตอนขุนศรีจอมธรรมสร้างเมืองก็พบว่าเป็นเมืองเก่าก็เลยสร้างทับ เมืองพะเยายุคแรกอยู่บริเวณกว๊านพะเยา สบต่ำหรือสบต๋ำ ผมยืนบริเวณสะพานขุนเดชมองมาทางทิศตะวันออก พบพื้นที่ลาดเอียงผืนน้ำรวมกันอยู่ตรงนั้น นั่นคือสบต่ำหรือสบต๋ำ" น้อยคนนักจะรู้จักตัวตนของ “เกื้อพงษ์ ชัยดรุณ” ชายวัย 67 ปี รูปร่างผอมที่มักเดินทางสำรวจโบราณสถานในจังหวัดพะเยา 40...

“มีคนถามผมว่า ฝึกไล่สเกลแล้วเอาไปทำอะไรได้ ผมตอบคำถามพวกเขาโดยเปรียบเทียบกับการเล่นฟุตบอลในสนามแข่งขัน ทำไมต้องฝึกทักษะหลายอย่าง ทักษะที่ฝึกฝนมาต้องใช้ควบคู่กับกลยุทธ์อีกหลายอย่าง ไม่ใช่รอให้บอลมาถึงเท้าแล้วยิง การเล่นกีตาร์ก็เช่นเดียวกัน เราต้องฝึกทักษะหลายอย่าง การไล่สเกลก็เป็นการฝึกแบบหนึ่ง เปรียบเสมือนแผนที่หรือทางเดิน” เจตนิพิฐ สังข์วิจิตร https://www.youtube.com/watch?v=95uBH7Gg9Z0&list=PLnfod4akkp32YuUKjMW6_lQLsiweRyrO4&index=5 มองโดยผิวเผิน เจตนิพิฐ สังข์วิจิตร เป็นชายผิวขาวร่างสัดทัดสวมแว่นตาไว้หนวดเครา ลักษณะเหมือนผู้ฝึกสอนกีฬา แต่เมื่อได้พูดคุย ถอดความคิด คุณจะพบว่า เขาคือผลผลิตทางการศึกษาด้านดนตรีแจ๊สในสถาบันการศึกษาของประเทศไทย ผู้ช่วยศาสตรจารย์ ดร.เจตนิพิฐ สังข์วิจิตร คือนักวิจัย...