7 C
New York
วันจันทร์, เมษายน 22, 2024

Buy now

The Inspiration

INSPIRATION

Thailand Biennale

spot_img

History

เกื้อพงษ์ ชัยดรุณ : เงี้ยวในชุมชนบ้านแม่ต๋ำเมืองพะเยา

0
พวกเงี้ยวหรือไทใหญ่ เป็นกลุ่มชาติพันธ์ุกลุ่มหนึ่งที่อาศัยอยู่ในรัฐฉาน ประเทศพม่าได้อพยพเข้ามาอยู่อาศัยในเมืองพะเยานานแล้วแต่ไม่ปรากฏหลักฐานแน่ชัดว่าเริ่มเข้ามาอยู่อาศัยเมื่อใด อย่างไรก็ตามจากภาพจิตรกรรมฝาผนังวิหารวัดหลวงราชสัณฐานในเมืองพะเยาซึ่งสร้างเมื่อปีพ.ศ. 2410 ได้ปรากฏภาพของพวกเงี้ยวเป็นหลักฐาน ทำให้สันนิษฐานว่า ช่วงต้นสมัยรัตนโกสินทร์หลังการฟื้นเมืองพะเยาในปีพ.ศ. 2387ได้มีพวกเงี้ยวเข้ามาอยู่อาศัยในเมืองพะเยาแล้ว ต่อมาภายหลังสมัยรัชกาลที่ 5 พวกเงี้ยวได้อพยพเข้ามาอยู่อาศัยในเมืองพะเยาเป็นจำนวนมาก โดยเข้ามาเพื่อเป็นแรงงานให้กับบริษัทสัมปทานป่าไม้ของอังกฤษ และส่วนหนึ่งเข้ามาทำอาชีพค้าขายหรือบ้างก็เป็นช่างฝีมือ ถิ่นที่พวกเงี้ยวส่วนใหญ่อาศัยอยู่คือ ชุมชนบ้านแม่ต๋ำ ซึ่งเป็นหมู่บ้านขนาดใหญ่ พื้นที่พวกเงี้ยวอาศัยอยู่ตั้งแต่บริเวณวัดศรีจอมเรืองซึ่งอยู่ใกล้กับริมน้ำแม่อิง ข้ามฝั่งแม่น้ำอิงไปถึงวัดแม่ต๋ำเมืองชุม วัดแม่ต๋ำภูมินทร์ วัดแม่ต๋ำอินทร์ฐาน และวัดแม่ต๋ำป่าลาน ในช่วงที่เกิดเหตุการณ์พวกกบฏเงี้ยวก่อการจลาจลในมณฑลพายัพเมื่อพ.ศ. 2445 เมืองพะเยาเป็นหนึ่งในเป้าหมายที่ถูกพวกกบฏเงี้ยวเข้าปล้น ภายหลังเมื่อถูกกองทัพสยามปราบปรามจนพ่ายแพ้...

เกื้อพงษ์ ชัยดรุณ : พิกัดที่ตั้งวัดโบราณ พุทธศาสนาลัทธิลังกาวงศ์ฝ่ายนิกายสวนดอก

0
กลุ่มวัดโบราณของพุทธศาสนาลัทธิลังกาวงศ์ฝ่ายนิกายสวนดอก หรือคามวาสีในเวียงพยาว (เวียงน้ำเต้า) ที่ค้นพบจำนวน 18 วัด จากจำนวนวัดที่มีอยู่ในเวียงทั้งหมด 19 วัด ปัจจุบันเหลือเพียง 2 วัดที่ยังคงสถานะเป็นวัดมีพระสงฆ์จำพรรษาอยู่คือ วัดลีและวัดศรีจอมเรือง อีกหนึ่งวัด (วัดสุวรรณาราม) ปัจจุบันกลายสถานะเป็นสำนักชีดรุณีวิเวกาศรม จากหลักฐานทางจารึกจะเห็นว่า พุทธศาสนาลัทธิลังกาวงศ์ฝ่ายนิกายสวนดอก เจริญรุ่งเรืองในเวียงพยาวตั้งแต่ช่วงพุทธศตวรรษที่ 20-21 ซึ่งมีวัดสำคัญคือ วัดสุวรรณมหาวิหาร เป็นวัดประธานกลุ่ม เจ้าสี่หมื่นพะเยา อาเลี้ยงของพระญาสามฝั่งแกน...

เกื้อพงษ์ ชัยดรุณ : ค้นพบเศียรพระพุทธรูปหินทราย ศิลปะสกุลช่างพะเยา

0
เศียรพระพุทธรูปหินทราย ศิลปะสกุลช่างพะเยาที่ได้รับอิทธิพลศิลปะสุโขทัย ขุดพบได้ที่วัดมหาพนในเมืองพะเยา พร้อมกับโบราณวัตถุมีค่าจำนวนหลายรายการซึ่งพบอยู่ภายในกรุใต้ฐานชุกชี เมื่อครั้งหน่วยศิลปากรที่ 4 จังหวัดเชียงใหม่ ได้มาทำการขุดแต่งโบราณสถาน(วัดมหาพน)ร้างแห่งนี้ เมื่อเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2530 และเคยเป็นข่าวเกรียวกราวในหน้าหนังสือพิมพ์ยุคนั้น โบราณวัตถุบางส่วนปัจจุบันจัดแสดงอยู่ที่หอวัฒนธรรมนิทัศน์วัดศรีโคมคำ ต.เวียง อ.เมือง จ.พะเยา

เกื้อพงษ์ ชัยดรุณ : หลวงพ่อศิลาวัดติโลกอาราม กลางกว๊านพะเยา

0
เป็นพระพุทธรูปเนื้อหินทราย(รูปที่ 1,2) ปางมารวิชัยนั่งขัดสมาธิราบ ขนาดใหญ่มีหน้าตักกว้าง 110 ซม. สูง 140 ซม. สภาพองค์สมบูรณ์ ศิลปะสกุลช่างพะเยา อายุสมัยประมาณกลางพุทธศตวรรษที่ 21 ลักษณะรูปแบบพระพักตร์ทรงสี่เหลี่ยมมน พระขนงไม่โก่งมากนัก พระนาสิกค่อนข้างใหญ่ แนวพระเนตรเกือบเป็นเส้นตรง พระโอษฐ์ยิ้มเล็กน้อย มุมพระโอษฐ์ทั้งสองข้างตวัดขึ้นเล็กน้อย ส่วนพระเกตุมาลาเป็นทรงเตี้ยๆมีขนาดค่อนข้างใหญ่รองรับพระรัศมีเปลว พระสังฆาฏิเป็นแผ่นขนาดค่อนข้างใหญ่ยาวลงมาจรดพระนาภี พระหัตถ์และนิ้วพระหัตถ์ค่อนข้างใหญ่เทอะทะ ปลายนิ้วพระหัตถ์ยาวเสมอกันทุกนิ้ว จากประวัติการค้นพบพระพุทธรูปองค์นี้ พบเมื่อปีพ.ศ....

NON-FICTION

พระยายุทธิษฐิระ : ผู้สร้างวัดติโลกอาราม

0
พระยายุทธิษฐิระ คือ เจ้าเเมืองพะเยา สืบเชื้อสายราชวงศ์พระร่วงเจ้าเมืองสุโขทัย พระเจ้าติโลกราชเกลี้ยกล่อมพระยายุทธิษฐิระเป็นบุตรบุญธรรมและช่วยทำศึกสงคราม เมื่อสงครามเสร็จสิ้น พระเจ้าติโลกราชให้พระยายุทธิษฐิระปกครองเมืองพะเยา (พ.ศ.2011-2022) พระยายุทธิษฐิระศรัทธาพุทธศาสนา ส่งเสริมภิกษุให้ศึกษาธรรมตามแนวทางมหายาน ทรงสร้างวัดป่าแดงบุญนาคและสร้างวัดติโลกอาราม ผืนน้ำ “กว๊านพะเยา” เป็นประกาย แสงดวงตะวันงดงามท่ามกลางโบราณสถานซึ่งตั้งอยู่กลางน้ำมีชื่อว่า...

Columnist

เกื้อพงษ์ ชัยดรุณ : “ย่านหนองระบู” ลมหายใจที่แผ่วเบา

0
ย่านหนองระบูระบูเป็นชุมชนถิ่นอาศัยของชาวจีนไหหลำอพยพที่เข้ามาทำมาหากินในเมืองพะเยานับตั้งแต่เส้นทางรถไฟสายเหนือมาถึงจังหวัดลำปางเมื่อพ.ศ. 2459 ส่วนใหญ่ยึดอาชีพปลูกผักและเลี้ยงสุกร ยุคเฟื่องฟูของย่านการค้าแห่งนี้อยู่ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 หรือราวพ.ศ. 2489 เป็นต้นมา เมื่อเริ่มมีกลุ่มทุนชาวจีนไหหลำในจังหวัดลำปางได้เข้ามาทำธุรกิจที่ย่านหนองระบูไปจนถึงย่านหน้าโรงสีเช่น กิจการโรงสี โรงแรม ร้านรับซื้อขายพืชไร่และของป่า โรงฟอกหนัง โรงเรียน และร้านค้าต่างๆเกิดขึ้นมากมาย เมื่อเศรษฐกิจคึกคักทำให้มีการลงทุนสร้างห้องแถวไม้จำนวนหลายสิบห้องขึ้นมาในย่านหนองระบูเพื่อให้คนเช่า โดยเจ้าของผู้สร้างคือ เถ้าแก่เก็ดต้น แซ่ห่าน ย่านหนองระบูผ่านกาลเวลามาหลายทศวรรษ กระทั่งเมื่อมีการสร้างศูนย์การค้าย่านตลาดสดพะเยาขึ้นมาใหม่อีกครั้งในปีพ.ศ. 2506 หลังจากถูกเพลิงไหม้วอดวายไปเมื่อพ.ศ. 2505 ความเจริญด้านเศรษฐกิจจึงย้ายไปอยู่ที่ย่านตลาดสดพะเยาแทน...

Emotion Mod

ขอบคุณความรักบนโลกใบนี้

0
โลกนี้มีสรรพสิ่งนานา มีความงามและความไม่งาม มีความพึงพอใจและความไม่พึงพอใจ มีความสว่างและความมืด เช่นเดียวกับใจของคน มีทั้งความสุขและความทุกข์นานา เมื่อฉันปรารถนาให้ตัวเองมีความสุข ฉันจึงหวนคิดพิจารณาว่าควรทำอย่างไร ยามที่ฉันมีความสุขคือตอนไหน ตอนที่รู้สึกใจดีกับผู้อื่นทำให้ฉันมีความสุข หรือเพราะฉันมีความสุขจึงใจดีกับผู้อื่น

PHAYAO TV

spot_img

MUSIC

Emotion Mod

STORY OF MUSIC : เรื่องเล่าชีวิตศิลปินนักร้อง รักแต่งเพลง พยัต ภูวิชัย

0
ท่วงทำนองการขับร้อง ประสานกับเสียงกีตาร์ของศิลปินนักร้อง รักแต่งเพลง พยัต ภูวิชัย ถ่ายทอดความเศร้า ความเหงา ยียวน เคล้าคลึงความรู้สึกผ่านภาษาเพลง เสียงอันเศร้าสร้อยเนิ่นช้าอย่างตั้งใจในการขับร้อง เป็นเอกลักษณ์ที่ทำให้นักฟังเพลงจดจำสุ้มเสียงของเขา แต่ผลงานการขับร้องมิอาจเทียบเทียมกับเส้นทางศิลปินนักแต่งเพลง หลายผลงานการประพันธ์เพลงของเขา เป็นตำนานบทเพลงของประเทศไทย หมาเศร้า , ยังยิ้มได้ , กรุณาฟังให้จบ ยังคงถูกผู้คนกล่าวขานและขับร้อง บนเส้นทางนักแต่งเพลงหลายสิบปีจึงเรื่องราวนำเสนอเป็นบทสัมภาษณ์